Kritika Letërsi

Prozë e Poezi

Njeri i mirė - Poemė nga Nebi Dragoti


I-
Qetėsisht,
paqėsisht:
rreth njeriut tė mirė
bllokbashkuar
qindar,
mijėra,
miliona,
miliarda…

Botė e re
tė drejtohet politikisht,
politikisht me Rilindje;
nė focus
Rilindje pėr njerėzimin.
qetėsisht…
paqėsisht…
II-
Njeri i mirė,
o i miri njeri,
mirėsia tė bėn tė pushtetshėm
veshur me rreze tė argjenda virtyti,
veshur me rreze dielli pranveror,
jetėdhėnes tė bėn,
tė bėn vigan nė planet,
vigan udhėheqes,
mė i ēmuari inferior.

Ne, njerėzit,
e rruzullit toksor
pjellorja tokė na mbanė gjallė.
Mban gjallė gjithė jetėn kjo tokė…
Mbanė gjallė
njerėzit punėtorė,
tė ndershmit,
tė palodhurit
pa luftė,
pa gjak…

Begatia vjen me punė,
me punė nuk ka varfėri:
punė,
punė
pėr tė gjithė!
Nuk ka begati
duke qėndruar
duar e kėmbėkryq,
o ti njeri!
Nė planet nuk ke ardhur
pėr tė qėndruar parazit,
hej, o ti njeri!

III-
Shkencėn e bėre ti,
o i miri njeri,
ti bėre zhvillimin e Botės,
ti, ballėndrituri.
Botėn ti e lėviz pėrpara,
Botėn ti e ēon nė luftė,
revolucioni ty tė duhet
pėr ndėrtim:
luftė diturie,
luftė zhvillimi
pa arsenal armėsh,
pa pushkė.

Tė rrezatojė veē mirėsi
tek njeriu per njeriun,
veē mirėsia tė bėjė sfidė,
mirėsia tė jetė ushqim
pėr tė parė afer e larg,
tė jetė drite e pėrharshme nė agim.

Hiqe ti kafshatėn nga goja
dhe jepja atij qė s’ka,
atij tė uriturit varfanjak…

Veprimi,
menēuria jote kėshtu vlen,
vlen zemėrgjėrsia jote,
vlen
pėr tė mirėn e jetės,vlen,
o njeri…

Majave tė larta tė arta
shkencėn e ngrite ti,
ti, mendjendrituri;
pėr njeriun shpike
kompiutėr,
celular,
avion,
traktor,
lokomotivė…

IV-
Botė moj,
moj Botė,
ke arritur, ku ke arritur,
pėr gabime politike
kėtu ku je,
keq ke arritur kėtu.

Nėn kėmbė ke
tėrmete sociale,
vullkane tė fashitur
krijuar
nga politikanė sharlatanė.

Mjaft me krime ordinere,
me krime lufte mjaft,
Thonjtė i ke bėrė me gjak
me tė zėnė rob
e me burgosje gjithandej,
e me burgjet plot…

Njeriut i ėshtė futur
djalli nė bark;
T’ia nxjerrim djallin,
po si t’ia nxjerrim
shpejt, shpejt
dhe sa mė pare?
Njeriu nuk lind djall…
Njeriut djalli
i ėshtė futur nė bark…
Kohė e sėmurė,
me grip jo,
jo, as me fruth,
kohė e sėmur keq,
e sėmur me kancer…

Ty tė drejtohem
detyrimisht,
detyrėn tė bėsh,
njeri i mirė,
fisnik,
se ēdo gjė tė mirė mbi dhe
ti e bėn,
sigurisht.

O i miri njeri,
duhet zotėsi
njerėzimin tė mirėdrejtosh,
duhet njeri kryegjeni!
Mes njerėzve kryegjeniu ėshtė
ku, prej aty
fuqishėm
dhe me besimin plot
duhet ngritur ne fron
pėr ty,
Botė moj,
moj Botė!

V-
Njeri i mirė,
njeri i mirė,
ndeshu me tė keqen e njerėzimit,
qė njeriu mos tė shtypė njerinė,
mos ta urrejė,
qė njeriu mos ta vrasė njerinė,
(aktualitet i hidhur),
siē po e vret,
siē po e vret…

Hej, ti, ti
shiko, gjyko:
ndėr popuj ushqe vėllazėrimin,
lartėso
tė hyjnizuar
tė madhen,
reciproken,
njerėzoren,
dashurinė.
Shtetet tė kenė
emėrues tė pėrbashkėt
e ferrobeton tė kenė
mirėkuptimin!

Respekt
pėr njeriun e ēdo ngjyre,
duaje si veten;
mburojė jete bėhu,
mburojė e ngrohtė rrezesh,
ketė lajtmotiv njerėzor
bujarisht
ne zemėr ta kesh.

Rracat, sa janė,
ndėrmjet tyre
barabar
me lidhje solide
e barazi ligjore
tė kenė harmoninė,
e, pėr themel
drejtėsinė tė kenė.

VI-
Mos lejo tė drejtojė i keqi,
i keqi dreq pėrmbys botėn,
kur merr frenat e politikės,
rreh gjoksin dallkauku
e shet pordhė,
pordhė shet si mė i forti.

E, vulėziu nuk e di,
se i keqi,
ėshtė i keqi i vetes…
I mallkuar ėshtė
njeriu shpirtzi,
i humbur e i vrarė
pėrfundimisht…

Pėrfundimisht
fundin tragjik ia jep
ideali ynė
ideali shoqėror,
ideali superior…

Nė ēdo hap veprimi,
qė hedh
nxit beteja tė pėrgjakshme
i keqi.
urrejtjen nxit,
luftėn ka qejf;
ėndėrron industri armatimi.

I sėmuri psiqik,
cikllop,
njeriu i lig
kėrkon tė zotėrojė
armė kimike,
armė atomike,
raketė,
bombardues
qė ty, o njeri i mirė,
tė shfarosė,
tė shfarosė
boten njerėzore.

Njeriu i keq
ėndėrron shaluar
Industri armatimi
qė tė jetė superfuqi
edhe pėr planetet e universit,
tė jetė tiran
egersirė mbi.
Ēerdhe tiranie ngre kudo
si hitlerian,
si kanibal,
si kamikaz
tė ushqehet me gjak,
Popujt t’i gjunjėzojė,
Popujt ta kenė frikė
njeriun e lig,
qė nuk ėshtė mė njeri.

I keqi i destinuar tė vdesė,
nuk e ka tė drejtėn pėr tė jetuar,
se, ne, njerėzit e mirė
kemi filozofinė e unitetit
dhe tė jetės,
dhe tė mendimit
e jemi bashkė
nė idealin tonė perfekt,
mė tė fuqishmit
e botės jemi.
I keqi
i destinuar tė vdesė…

VII-
Njeri i mirė,
o i miri njeri,
tė pushtetshėm tė bėn drejtėsia,
menēuria,
nuk ke rrugė mė tė drejtė,
ja, kjo ėshtė fitorja e jetės
dhe filozofia.

Paqa mbuloftė kėtė Botė!
Burim Bote Paqa u bėftė!
Paqa e Botės pasuria mė e madhe,
jeta e njerėzimit.
Triumfi ėshtė pėr tė gjithė,
o vėlla, o shok, o mik!
Ushqe triumfin,
triumfin ushqe!...

Rracė e zgjuar,
e zhvilluara rracė
e njeriut tė mirė,
e njeriut titan,
jepi prioritet nė maksimum
zhvillimit industrial!
Pėrparėsi tė ketė
industria bujqėsore,
(tė harbojnė drithėrat e bukes),
industria e tekstileve,
industria ushqimore
me tė mirat e gjithēkaje
tė ngrihet,
tė matet
me lartėsinė e malit Everest.

Gjithė industrinė
qė fabrikon lumturinė
e qė zhduk varfėrinė njerėzore
tė popujve,
jepu prioritet!...

Njeri i mirė,
o mendje flori i paqės,
o duar flori i punės,
o i miri njeri,
kėtė ta kesh devizė,
devizė tė kuqe veprimi,
veprimi dhe aksioni
njėkohėsisht,
se kjo ėshtė shpikja sublime
e njė dielli tė dytė
pėr njerinė.

E, ky diell
me rrėnjė rrezesh tek toka
ka token,
token ka pėr qiell…

Politikė tjetėr nuk ka ,
nuk ka tjetėr mė tė mirė
ligj zhvillimi,
o shok, o vėlla!

Si Sizifi me zjarr nė dorė
me kėtė politikė nė fokus
e ēon globin agimeve tė reja
nėpėr shtetet me paqė
me njėri-tjetrin lidhur fort,
vėllazėruar,
ideal bashkuar.

VIII-
Popuj,
mos rrini indifferent,
nga ne pret
i yni dhe i bukuri planet!

Popuj,
bėhuni mė aktiv,
indiferentizmin,
pesimizmin
vriteni,
shkuleni,
groposeni
pa mėshirė.

Popuj,
tė kemi udheheqės
njeriun e mirė,
njeriun e urtė,
njeriun punėtor,
njeriun e drejtė,
njeriun mė shėmbullor.
Shtet mė shtet
njeriu i mirė
faktor vendimtar
udheheqės tė jetė.
Tė jetė njeriu i mirė
me mendjen burim lumturie,
tė jetė flamurtar
nga progresi nė progres.

IX-
O njeri,
Popujt nuk duan luftė.
pse bėhen luftėrat
ti mirė e di…
Politika e keqe,
udhėheqės tė ligj
si ulkonja tė babėzitura
nxitin
si qenė tė terbuar
dhembėt skėrmitin.
…Vampirė kėta,
kėta vampirė tė pėshtirė,
kur derdhen gjakrat,
kėto qėnie tė liga
fėrkojnė duart,
qeshin e kėnaqen,
bėjnė sehir.

Mėnjan njeriun e keq
tė poshtrin,
tė ligun
huligan,
drogaxhi,
njeriun shejtan,
mėnjanė!

Tregti degjenerimi
rrugėve tė botės:
mishi i bardhė
kushton lirė,
pėr njė kafshatė…
Prostitucion:
putanojnė femrat,
punėsojnė paranicėn
edhe prapanicėn punėsojnė
tė pistat,
imoralet,
femrat rrugaēe…

Njeriut tė keq
nė aradhėn tonė
fara mos i mbiftė,
nė aradhėn tonė vend mos tė ketė!

Tonin marrshim
mos ta pengojė askush:
mėnjanė,
mėnjanė,
mėnjanė!
Kjo tė jetė e shkruar
nė tė Botės Kushtetutė.

X-
Planetin tonė shiko,
shiko mirė dhe gjyko:
sa vdiqėn urie,
sa u vranė sot…

Bota ėshtė nė shkatrrim…
Rilindje, Rilindje, Rilindje
kėrkon Bota, o njeri i mirė;
kėtė vetėm ti ke pėr ta arrirė
pėr njerėzimin kėtė mrekulli,
ti ke pėr ta arrirė, ti…

Pėr kėtė thėrras fort
unė biri e zėri i Shqipėrisė
dhe pėrplas grushtet mbi glob,
ja , pėr kėtė!

Njeri i mirė,
o i miri njeri,
nė fokus tė jetės tė rrezatojė:
shkolla,
shkenca,
morali,
arti,
kultura, vlera.

Tė rrezartojė kjo
si burim diellor ushqyes,
si burim diellor prosperiteti
gjithėherė!

Projektoje e zbatoje
kėtė autostradė
pėr lartėsimin e vetes,
o njeri i mirė,
pėr vetveten tė jesh dhe ushtar!

Lėvizja e lirė
si ajri,
me kufijtė e shteteve nė vend,(…)
pa mure kufijsh…
Njerėzit si zogjtė,
si pėllumba paqe
nė lėvizje tė lirė,
nė lėvizje tė lirė njeriu:
autostradė e xhamtė,
pa kthesė,
autostradė pa pengesė,
pa rrugė tė bllokuara;
pėr njeriun kjo,
lumturisht
tė jetohet jeta
ditėve me diell.

Tė rrezatojė dritė, dritė,
besimplot, shpresėplot
si vėrshim pranveror,
si gjithė natyra nė gjelbėrim
plot lulėzim e gjallėri
me rrobe tė re karakteri
nė ēdo shtet
tė vishet ēdo brez,
ēdo brez tė vishet edhe mendėrisht…

XI-
Atėherė…
Qeshet Bota,
qeshet;
lumturohet Bota,
lumturohet!

Atėherė po, po:
nė vazhdimėsi
Bota dhe shtetet qetėsohen;
lumturohet dhe gazmohet Bota
me njeriun e mirė,
me tė mirin njeri
nė krye,
me kryestrateg paqe
e flamurmbajtės jete
Udheheqes.

Nėntor, 2017 – Mars, 2018

Nga Nebi Dragoti




Komentet



 

Komentet mund të postohen nga:
(1) anëtarët e blogut, duke loguar në formën e vendosur në anë (regjistrohuni këtu nëse nuk jeni).
(2) jo anëtarët, komentet e te cilëve publikohen pas aprovimit



:

:

BBCode:[b] [i] [u] [s] [color=] [size=] [quote] [code] [email] [img] [youtube]